દેવ કુંવર
રાજ્ય : મધ્યપ્રદેશ
જિલ્લો : ઉજ્જૈન
બ્લોક : તરાના
ગામ : સૂરજપુરા
સ્વ-સહાય જૂથ : શ્યામ આજીવિકા સ્વ-સહાય જૂથ
આજીવિકા પ્રવૃત્તિ : ખેતી અને પશુપાલન
લખપતિ દીદી યાત્રા
દેવ કુંવર નામના એક આદિવાસી મહિલા 'શ્યામ આજીવિકા' સ્વ-સહાય જૂથમાં જોડાયા અને જૂથ તથા બેંકમાંથી ₹85,000ની લોન લઈને પોતાની સફર શરૂ કરી. આ ભંડોળનો ઉપયોગ તેમણે કરીયાણા અને કપડાની દુકાન સ્થાપવા માટે કર્યો, સાથે સાથે 'એ-હેલ્પ સખી' અને 'પશુ સખી' તરીકે કામ કરીને મહિને ₹4,000 કમાવવાનું શરૂ કર્યું. અદ્યતન ખેતી તકનીકોની તાલીમ લઈને તેમણે મલ્ચિંગ અને ટપક સિંચાઈનો ઉપયોગ કરીને પોતાની જમીન પર શાકભાજીની ખેતી શરૂ કરી. તેઓ હવે રસીકરણ કેમ્પ, પશુધન સ્વાસ્થ્ય તપાસનું આયોજન કરે છે અને પશુ સંવર્ધન તથા પોષણ અંગે માર્ગદર્શન આપી સ્થાનિક ખેડૂતોને મદદ કરે છે. તેમની આર્થિક સ્થિતિમાં નોંધપાત્ર સુધારો થયો છે અને તેઓ હવે તેમના સમુદાયની અન્ય મહિલાઓ માટે પ્રેરણા સ્ત્રોત બન્યા છે. તેમની વર્તમાન આવક દર મહિને અંદાજે ₹15,000 છે.