भारत सरकार
अंबिका महता
राज्य : पश्चिम बंगाल
जिल्हा : झाडग्राम
ब्लॉक : नयाग्राम
गाव : धुमसाई
स्वयं-सहायता गट : मा सारदा समूह
उपजीविका उपक्रम : साल ताट शिवणारा, उद्योजक (शिवण केंद्र)
लखपती दीदी प्रवास
अंबिका महाता या पश्चिम बंगालमधील झाडग्राम जिल्ह्यातील धुमसाई गावच्या रहिवासी असून त्या 'मा सारदा समूह'च्या सदस्य आहेत. त्यांचे पती शेतकरी आहेत आणि त्यांना सहसा खूप कमी कालावधीसाठी काम मिळते, त्यामुळे त्यांचे उत्पन्न शाश्वत नाही. सुरुवातीला त्यांनी सालाची पाने गोळा करण्याचे काम केले, परंतु हळूहळू त्यांना सालाच्या पानांच्या शिवणकामाच्या क्षेत्रात संधी दिसल्या. सालाच्या ताट-पत्रावळ्या (प्लेट) शिवण्याचे प्रशिक्षण घेतल्यानंतर, त्यांनी एका समर्पित शिवण केंद्रात आपले शिवणकाम सुरू केले.
त्यानंतर, तिने स्वतःचे शिलाईचे दुकान सुरू करण्यासाठी स्वयं-सहायता गटाकडून रु. 10,000/- चे कर्ज घेतले. शिलाईच्या दुकानाच्या मालकीमुळे तिला दरमहा सुमारे 7,००० रुपयांचे अतिरिक्त उत्पन्न मिळू लागले, जे सालाच्या ताट-पत्रावळ्या शिवून मिळवलेल्या 4,००० रुपयांना पूरक होते. तिला शेतीच्या कामांसाठी मनुष्यबळाची कमतरता ही अडचण जाणवली. सामूहिक शेतीच्या कल्पनेतून प्रेरणा घेऊन, तिने इतर महिला शेतकऱ्यांसोबत मिळून तिच्या स्वतःच्या जमिनीवर भाजीपाला लागवड करण्यासाठी एक सहयोगी प्रयत्न सुरू केला.
तिच्या गावात, ती इतर महिलांसाठी प्रेरणास्रोत म्हणून उदयास आली. स्वयं-सहायता गटाच्या पाठिंब्याने प्रेरित झालेला तिचा प्रवास, एका सामान्य सुरुवातीतून भरभराटीची उपजीविका कशी साधता येते याचे एक ज्वलंत उदाहरण बनले. केवळ दृढनिश्चयाने, तिने केवळ स्वतःचा मार्गच तयार केला नाही, तर बदलाची क्षमताही दर्शविली.
