भारत सरकार
कल्पना घोष
राज्य : छत्तीसगड
जिल्हा : सरगुजा
ब्लॉक : अंबिकापूर
गाव : चथिर्मा
उपजीविका उपक्रम : दुग्धव्यवसाय उद्योजकता
लखपती दीदी प्रवास
छत्तीसगडमधील अंबिकापूरच्या चथिर्मा ब्लॉकमध्ये राहणाऱ्या कल्पना घोष यांनी CGSRLM च्या पाठिंब्याने दुग्धव्यवसाय उद्योजकतेच्या माध्यमातून आपले जीवन बदलून टाकले. एका गृहिणीपासून यशस्वी उद्योजिका होण्यापर्यंतचा त्यांचा प्रवास प्रेरणादायी आहे. कल्पना यांच्या गृहिणी म्हणून असलेल्या कौशल्यांवरील विश्वासामुळे त्यांनी आपल्या घरातच उद्योजकता शोधण्यास सुरुवात केली. त्यांनी पशुपालनाची निवड केली, कारण त्यांचा असा विश्वास होता की हा व्यवसाय त्यांना आधार देऊ शकेल आणि नफा मिळवून देईल.
त्यांच्या स्वयंसहायता गटाकडून (SHG) घेतलेल्या कर्जातून त्यांनी पहिले जनावर खरेदी केले. सुरुवातीच्या यशामुळे प्रोत्साहित होऊन त्यांनी आपला व्यवसाय विस्तारण्याची इच्छा बिहानच्या अधिकाऱ्यांकडे व्यक्त केली. SRLM च्या भक्कम पाठिंब्यामुळे त्यांनी स्वयंसहायता गटाकडून काही कर्जे मिळवली आणि त्याद्वारे त्या १५ जर्सी गाई खरेदी करू शकल्या.
या कर्जामुळे त्यांचा आर्थिक स्वातंत्र्याचा मार्ग मोकळा झाला. दररोज ७५ लिटर दुधाची विक्री करून त्यांनी अल्प कालावधीत आपल्या कर्जाची परतफेड केली. आता त्यांच्याकडे ३० जर्सी दुभती जनावरे असून त्या दररोज २२५ लिटर दुधाचे उत्पादन घेतात. त्या केवळ त्यांच्या गावातच नव्हे, तर अंबिकापूरमधील हॉटेल्सनाही दुधाचा पुरवठा करत आहेत.
सर्व खर्च वजा जाता, कल्पना दरमहा ४०,००० ते ५०,००० रुपये कमावतात. उत्पादनात वाढ करणे आणि आपल्या गावातील इतरांनाही प्रेरित करणे ही त्यांची आकांक्षा आहे. त्यांचा हा प्रवास जिद्द आणि कृषी उद्योजकतेच्या शक्तीचे प्रतीक आहे, जे व्यक्तीला सक्षम करते आणि ग्रामीण आर्थिक विकासाला गती देते.
