भारत सरकार
कोमल मीणा
राज्य : मध्य प्रदेश
जिल्हा : देवास
ब्लॉक : कन्नोड
गाव : देवसिरालिया
स्वयं-सहायता गट : माँ शारदा आजीविका स्वयंसहायता गट
उपजीविका उपक्रम : दुग्धव्यवसाय, मावा (दुग्धजन्य पदार्थ) निर्मिती
लखपती दीदी प्रवास :
स्वयंसहायता गटात सामील होण्यापूर्वी कोमल मीणा प्रामुख्याने घरकाम आणि शेतीकामात गुंतलेल्या होत्या आणि त्यांना कोणतेही अतिरिक्त उत्पन्न नव्हते. त्यांना स्वयंसहायता गट उपक्रमाबद्दल माहिती मिळाली आणि त्यांनी त्यात सामील होण्याचा निर्णय घेतला. छोट्या बचतीपासून सुरुवात करून त्या लवकरच गटाच्या बैठका आणि प्रशिक्षणांमध्ये सक्रिय झाल्या. आजीविका मिशनच्या पाठिंब्यामुळे त्या आता यशस्वी जीवन जगत आहेत आणि आपण इतक्या वेगाने प्रगती करू शकू अशी त्यांनी कधी कल्पनाही केली नव्हती. स्वयंसहायता गटाच्या माध्यमातून त्यांनी ५०,००० रुपयांचे कर्ज घेऊन एक म्हैस खरेदी केली आणि मावा बनवण्यास सुरुवात केली, ज्यातून त्यांना दरमहा १२,००० रुपयांचे अतिरिक्त उत्पन्न मिळत आहे. त्या 'बँक सखी' देखील बनल्या, ज्यामुळे त्यांच्या उत्पन्नात आणखी २,५०० रुपयांची भर पडली. आपल्या स्वयंसहायता गटातील सदस्यांसोबत गणवेश शिवून त्यांनी २५,००० रुपये कमावले आणि धान्य व्यापारामुळे त्यांना सुमारे ५५,००० रुपये मिळाले. कोमल आता त्यांच्या विविध उपक्रमांमधून दरमहा अंदाजे ४०,००० रुपये कमवत आहेत, ज्यामुळे त्यांच्या कुटुंबाच्या आर्थिक स्थिरतेत मोठी सुधारणा झाली आहे.
