भारत सरकार
मंजू कोचुमन
राज्य : केरळ
जिल्हा : कोट्टायम
ब्लॉक : पल्लम
गाव : अयरकुन्नम
स्वयं-सहायता गट : ऐश्वर्या स्वयंसहायता समूह
उपजीविकेचे उपक्रम : गाय पालन, शेळी पालन, मत्स्य पालन
लखपती दीदी प्रवास
एका गृहिणीपासून सुरू झालेला मंजूचा हा असामान्य प्रवास स्वयंसहायता गटात (SHG) सामील होण्याच्या निर्णयाने बहरला, जिथे तिला केवळ महत्त्वपूर्ण आर्थिक मदतच मिळाली नाही तर मोलाचे तांत्रिक ज्ञानही मिळाले. राष्ट्रीय ग्रामीण उपजीविका अभियानाशी (NRLM) जोडले गेल्यावर तिच्या प्रवासाला एक परिवर्तनीय वळण मिळाले, ज्यामुळे तिला स्वतःचा गाय पालन फार्म सुरू करण्यासाठी ३०,००० रुपयांचे कर्ज मिळाले. आता तिच्याकडे ७५ गाई आणि ३० शेळ्या आहेत. या उद्योजकीय प्रयत्नामुळे केवळ तिचा आत्मविश्वासच वाढला नाही तर एका चतुर व्यावसायिक महिलेच्या रूपात तिची कौशल्ये देखील विकसित झाली.
आपल्या उपक्रमांचा विस्तार करत तिने शेळीपालन आणि मत्स्यपालनात प्रवेश केला, ज्यामुळे तिच्या मासिक उत्पन्नात भर पडली. तिची ही यशोगाथा स्वयंसहायता गटाद्वारे सुलभ झालेल्या सक्षमीकरणाचा पुरावा आहे, कारण ती आता वर्षाला १,५०,००० रुपये उत्पन्न मिळवत आहे, जे तिच्या जिद्दीचे आणि उद्योजकीय वृत्तीचे मूर्त फळ दर्शवते.
